SOS Beestjes: welke tropische insecten duiken op in België?

Muggen, teken en wespen zijn vertrouwde rustverstoorders tijdens onze zomermaanden. Maar nu de klimaatverandering op een hoger toerental draait, hebben we de bedenkelijke eer om een aantal tropische nieuwkomers in onze contreien te mogen verwelkomen. Wie zijn ze, welke problemen brengen ze mee en vooral: wat kan jij ertegen doen?

Vreemde beestjes, vreemde ziektes

 

De poolkappen smelten, de droogte neemt toe en het weer wordt steeds extremer. Vandaag domineert de opwarming van de aarde de krantenkoppen, met onheilspellend nieuws over dreigende natuurrampen en de bijhorende gevolgen voor mens en dier. Maar ook op een subtieler, onzichtbaar niveau begint er van alles te broeien in onze ecosystemen. We hebben het over ziekteverwekkers.

Virussen, bacteriën, schimmels … In de medische wereld worden ze ‘pathogenen’ genoemd en ze kunnen zich op allerlei manieren verspreiden: via inademing, lichaamscontact, het drinken van besmet water of … door parasieten en insecten. Denk maar aan de muggen die malaria, dengue en gele koorts met zich meedragen. Maar ook het westnijlvirus, zika en chikungunya zijn ziektes die ons niet langer onbekend in de oren klinken. Hoe komt dat?

Lokroep van een warmer klimaat

 

Door de globalisering is niet enkel de mens sneller en verder gaan reizen. In ons zog volgen natuurlijk ook vreemde ziektes en hun dragers, die vanuit hun natuurlijke biotoop in onze bagage meeliften naar onze noordelijke streken. En nu onze zomers langer en warmer worden door de klimaatverandering, voelen die tropische beestjes zich ook in Europa verrassend goed thuis.

 

Hoe sneller de temperaturen stijgen, hoe makkelijker ze zich aanpassen aan hun nieuwe leefgebied. In zuidelijke regio’s zoals Italië, Spanje, Frankrijk en Kroatië werden de afgelopen jaren dan ook al meermaals besmettingen door tropische ziekten gesignaleerd. Maar ook in het Hoge Noorden swingen de temperaturen de pan uit – denk maar aan de hittegolven van 2014 en 2018, die zelfs in Lapland het kwik tot boven 25 °C deden stijgen – en krijgen de inwoners te maken met nieuwe ziekteverwekkers

Ken je vijanden: de tijgermug

 

Geen paniek, België is vooralsnog niet uitgeroepen tot malariagebied en dat zal ook niet meteen gebeuren. Belangrijk is wel dat we alert zijn voor de aanwezigheid van die bedenkelijke inwijkelingen en de nodige voorzorgen nemen.

De tropische vakantieganger die de laatste jaren vooral poot aan wal krijgt bij ons, is de Aziatische tijgermug.

  • WAT? Dankzij haar zwart-wit gestreepte poten en dito lijf van 5 tot 10 mm lang kan je deze mug al in één oogopslag herkennen. Bovendien steekt dit agressieve diertje voornamelijk overdag, in plaats van ’s avonds en ’s nachts zoals onze Europese variant.
  • RISICO? (Tijger)muggen zijn op zich niet gevaarlijk, enkel wanneer ze een besmet persoon hebben gestoken. In België heeft nog niemand een virusziekte gekregen na een steek van een tijgermug, maar haar verspreidingsgebied wordt wel snel groter.
  • AANPAK? Het Instituut voor Tropische Geneeskunde houdt nauwgezet bij waar de tijgermug gesignaleerd wordt en stelt zo een gericht bestrijdingsplan op, dat uitgevoerd wordt door het Agentschap voor Natuur en Bos.

Boosdoener van eigen bodem

 

Voor je de tropen gaat verwensen: niet alle ziektes worden verspreid door insecten uit het evenaarsgebied. Bij ons in België kan de teek er ook wat van! Wanneer je in het bos of door het hoge gras gaat wandelen, doe je er goed aan achteraf je hele lichaam grondig te controleren op tekenbeten.

 

Waarom?

  • Een teek kan de Borreliabacterie met zich meedragen, die de ziekte van Lyme kan veroorzaken.
  • In Duitsland, Oostenrijk, Polen en Roemenië duiken ook steeds vaker gevallen van tekenencefalitis, een vorm van hersenvliesontsteking, op. 

 

>> Hier kan je alles lezen over tekenbeten en hoe ze te voorkomen of behandelen.

Maak jezelf mosquito proof

 

Waarom zou je jezelf enkel tegen muggen beschermen als je naar de tropen vertrekt? Los van de kans op besmetting met een tropische ziekte is zo’n jeukende muggenbult ook gewoon bijzonder vervelend, of je nu door een gewone mug of een tijgermug te grazen genomen wordt.



Deze tips houden de muggen op een veilige afstand:

 

  • Vermijd stilstaand water in de buurt van je huis: draai lege emmers of bloempotten om.
  • Draag luchtige kledij die je lichaam zoveel mogelijk bedekt en kies eventueel voor muggenwerende kleding.
  • Smeer onbedekte huid in met een muggenwerend middel, met of zonder DEET.

 

 

Wanneer kies je DEET? DEET is ideaal voor volwassenen en iets oudere tieners die naar tropische gebieden reizen. De werkzame stof is immers effectief tegen stekende en bijtende insecten, inclusief (tropische) muggen én teken. Het percentage DEET (aangegeven op de verpakking) is bepalend voor de werkingsduur, die tot 10 uur kan oplopen.

 

Wanneer vermijd je DEET? DEET beschermt niet tegen midges of knutten die je in het noorden tegenkomt. Het is ook niet geschikt voor jonge kinderen, zwangere vrouwen of voor wie borstvoeding geeft. In die gevallen is de Care Plus Natural Spray met citrodiol, die geschikt is voor baby’s vanaf 3 maanden, een goede keuze.

 

  • Laat ’s nachts een raam open staan of zet een ventilator op: muggen houden niet van tocht.
  • Slaap onder een (geïmpregneerde) klamboe voor een rustige nacht.

 

>> Ontdek hier het volledige aanbod insectenwerende producten van CarePlus.